Jednym z najważniejszych zabytków dla miasta Gostynina jest Zamek Gostyniński.
W drugiej połowie XIV wieku na skraju nadrzecznego stromego cypla na zachód od dzisiejszego miasta książęta mazowieccy wznieśli gotycki Zamek. Do dzisiaj nieustalony pozostaje jego fundator, wymieniany jest książę Siemowit III. Pierwotnie była to wieża, która prócz funkcji obronnych spełniała także funkcje mieszkalne. Na przełomie XIV i XV wieku budowlę rozebrano i przystąpiono do rozbudowy Zamku. Dziedziniec otoczono murem obwodowym oskarpowanym w narożnikach, który tworzył czworobok o wymiarach 37 m x 38 m. W narożniku N-E wzniesiono kwadratową murowaną wieżę o boku 7 m. Pozostała zabudowa zamkowego dziedzińca składała się z budynków drewnianych. Na północ od Zamku oddzielony suchą fosą znajdował się przygródek. Założony na planie kwadratu o boku 80 m otoczony był drewniano-ziemnym wałem. Spełniał rolę zaplecza gospodarczego dla Zamku.
W połowie XV wieku wzdłuż całego muru północnego wzniesiono murowany budynek mieszkalny. Jednocześnie w kurtynie wschodniej wybito nową bramę z niewysoką wieżą. Posiadała rozbudowane przedbramie i most zwodzony. Warownia otoczona była nawodnioną fosą, a droga do niej prowadziła po grobli usypanej na rozlewiskach rzeki. W roku 1462 Gostynin został wcielony przez Kazimierza Jagiellończyka do Korony, a Zamek stał się siedzibą starosty. Kolejna rozbudowa miała miejsce na początku XVI wieku, a jej inicjatorem był starosta gostyniński Krzysztof Szydłowiecki. Zbudowany został nowy budynek wzdłuż muru południowego oraz rozbudowany budynek bramny.
W roku 1611 Gostyniński Zamek stał się miejscem uwięzienia cara rosyjskiego Wasyla Szujskiego z braćmi: Iwanem i Dymitrem oraz żoną Dymitra Katarzyną, car zmarł w jego murach w rok później. Tak jak wiele innych zamków w Polsce, również Zamek w Gostyninie był wielokrotnie niszczony.
Duże zniszczenia na terenie Zamku gostynińskiego zostały dokonane w latach 1655 – 1660 podczas „potopu” szwedzkiego po raz kolejny przez wojska carycy Katarzyny II w 1769 roku. Zdewastowany, a następnie spalony obiekt pomimo, że został odbudowany nie odzyskał nigdy swej dawnej świetności. W roku 1793 Gostynin zajęły wojska pruskie. Wywiezione zostało wyposażenie Zamku, a następnie przystąpiono do rozbiórki murów.
Grupa rzemieślników niemieckich zamieszkujących Gostynin i okolice zwróciła się do cara o przekazanie ruin Zamku dla gminy ewangelickiej. Car Aleksander I w 1822 roku powierzył ruiny Zamku gostynińskiej gminie ewangelickiej z przeznaczeniem na kościół. Projekt architektoniczny opracował znany architekt Hilary Szpilowski, a kościół w stylu neogotyckim został wzniesiony w latach 1822 – 1825. Poświęcenie kościoła nastąpiło 2 sierpnia 1825 r. Do jego budowy wykorzystano pozostałości frontowej i tylnej ściany Zamku oraz wieżę, które były ceglanym murem gotyckim. Całej bryle architekt nadał kształt i wygląd Zamku, a wieżę częściowo wtopioną w mury nowego kościoła wykorzystał na dzwonnicę.
Niedługo po ukończeniu budowy kościoła, po 1830 roku powstała według rysunków Hilarego Szpilowskiego pierwsza drewniana pastorówka. Na przełomie XIX i XX w. wzniesiono na wzgórzu budynek gospodarczy, najpóźniej bo w 1925 roku powstał budynek mieszkalny. Za wzgórzem zamkowym w kierunku zachodnim zlokalizowano cmentarz ewangelicki. Zbór ewangelicki przetrwał do 1845 roku. Po zakończeniu II wojny światowej kościół przejęła parafia rzymskokatolicka. Użytkowała go do roku 1978, kiedy przeniosła się do nowo zbudowanej świątyni. Opuszczone wzgórze zamkowe przejęły Zakłady Sprzętu Oświetleniowego „Polam” z przeznaczeniem na zakładowe centrum kultury. Niestety plany nie zostały zrealizowane, a mocno zdewastowany obiekt przekazano miastu. Dzięki staraniom władz miasta Zamek jest rekonsruowany i będzie zaadaptowany na cele gastronomiczno-hotelarskie z salą wystaw, salą koncertową. Zamek Gostyniński jest obecnie jedynym odbudowywanym zamkiem na Mazowszu.
